تأثیر سن، چاقی و دوپامین بر تمایل به مصرف غذاهای شیرین

15 ژوئن 2016- هنگامیکه جوانان به سن بزرگسالی می رسند تمایل آنها به خوردن غذاهای شیرین  کاهش می یابد اما یک گروه تحقیقاتی نشان داد در افراد چاق این کاهش تمایل مشاهده نمی شود و سیستم پاداش مغزی آنها ممکن است بطور متفاوتی نسبت به افراد لاغرتر عمل کند، به همین دلیل چاقی ممکن است دراین پدیده نقش داشته باشد. یافته های این تحقیق بصورت آنلاین در مجله ی Diabetesمنتشر گردید.

دکتر Pepinoاستادیار پزشکی و نویسنده ی ارشد این تحقیق می گوید: ما براین باوریم که یک اختلال  جدید را در ارتباط بین پاسخ پاداش به مواد غذایی و دوپامین در مغز افراد چاق کشف کرده ایم، بطور معمول با رشد افراد جوان و ورود به بزرگسالی، تمایل به مصرف مواد قندی کاهش می یابد. همچنین با بالا رفتن سن، گیرنده های دوپامینی در ساختاری از مغز بنام جسم مخطط یا striatumکاهش می یابد  وجود این گیرنده ها در این بخش از مغز بخش مهمی از سیستم  پاداش می باشد.

ما دریافتیم که سن و سال جوانی و تعداد کم گیرنده های دوپامینی با افزایش تمایل برای خوردن شیرینی در افرادی با وزن طبیعی ارتباط دارند، با این حال در افراد چاق این دوعامل علت ترجیح مواد غذایی شیرین نیستند. محققان به بررسی و مقایسه ی 20 فرد دارای وزن سلامت با 24 فرد چاق با نمایه ی توده ی بدنی  30 و بالاتر پرداختند. محدوده ی سنی این افراد 20 تا 40 سال بود.

به شرکت کنندگان نوشیدنیهایی با میزان قند متفاوت برای بررسی تمایل هر فرد به شدت شیرینی داده شد. سپس محققان از طریق PETاسکن (توموگرافی تابش پوزیترون) تعداد گیرنده های دوپامینی مرتبط با مدار پاداش در مغز هر یک از شرکت کنندگان را مشخص کردند. دوپامین ماده ی شیمیایی اصلی در مغز است که موجب ایجاد احساس خوب در فرد می شود.

اسکن های PETنشان داد اگر چه ارتباطی بین گیرنده های دوپامین، ترجیح مواد غذایی شیرین و سن در افراد لاغر وجود دارد اما این الگو درمغز افراد چاق درست عمل نمی کند.

پرفسور Tamara Hersheyمی گوید: ما تفاوتهایی را در ترجیح مواد غذایی شیرین در بین افراد یافتیم همچنین ما تفاوتهایی را در تعداد گیرنده های دوپامینی در افراد مشاهده کردیم، در برخی افراد تعداد گیرنده های دوپامین بیشتر و در برخی کمتر بود با در نظر گرفتن این یافته ها بنظر می رسد روند عمومی این است که هرچه تعداد گیرنده های دوپامینی در مغز کمتر باشد، تمایل به مصرف مواد شیرین در افرادی با وزن طبیعی بیشتر است، اما این موضوع در افراد چاق صادق نیست. ارتباط بین سن آنها، ترجیح مواد قندی و گیرنده های دو پامین با الگوی مشاهده شده درافرادی با وزن کمتر، مشابه  نیست.

دکتر Pepinoو پرفسورHersheyتوضیح دادند که این احتمال وجود دارد که مقاومت به انسولین یا برخی تغییرات متابولیکی مرتبط با چاقی موجب تغییر این ارتباط در افراد چاق شده باشد. اگرچه هیچ یک از افراد چاق شرکت کننده در این مطالعه به دیابت مبتلا نبودند، برخی دارای قندخون و غلظت انسولین بالاتری بودند و برخی به انسولین مقاوم بودند. محققان معتقدند این عوامل می تواند پاسخ مغز را به غذاهای شیرین تغییر دهد.

پرفسور Hersheyمی گوید: ارتباطی بین مقاومت به انسولین و سیستم  پاداش مغزی وجود دارد که ممکن است با آنچه ما در افراد چاق مشاهده کردیم، مرتبط باشد، روشن است که وجود چربی اضافه در بدن نه تنها می تواند بر سوخت ساز مواد غذایی تأثیر گذارد بلکه بر چگونگی درک پاداش مغزی هنگام خوردن غذاها، بویژه هنگام خوردن غذاهای شیرین تأثیر دارد.

منابع:

Diabetes, June 2016 DOI: 10.2337/db16-0407

www.sciencedaily.com/releases/2016/06/160615110927.htm